SONY DSC

Na rynku szeroko pojętego rozwoju osobistego możemy znaleźć ogrom ofert, przeróżnych specjalistów. Po czym rozpoznać kiedy potrzebny jest coaching, mentoring, szkolenie a kiedy terapia?

Coaching jest drogą do celu.

Nazwa coaching z etymologicznego punktu widzenia oznacza usługę przewożenia ludzi z jednego miejsca do drugiego.

[Tweet „Słowo coach oznaczało kiedyś przewoźnika.”]

Źródłem tego jest nazwa węgierskiego miasta Kocs, w którym zaczęto budować pierwsze czterokołowe powozy. Coaching w rozumieniu współczesnym tłumaczony jest właśnie dlatego jako droga. Podróż do celu, który jest wyznaczany przez klienta.

Coach pomaga klientowi przejść tę drogę z punktu A (w którym klient jest obecnie) do punktu B (w którym klient chce się znaleźć). Zadaniem coacha jest pomóc klientowi osiągnąć cel.  Równocześnie coach zwraca uwagę klientowi na wszystko to co się dzieje po drodze do osiągnięcia tego celu: jak klient reaguje na różne pytania i ćwiczenia, jakie pojawiają się przekonania (ograniczające i wspierające), jakie ryzyka oraz, co najważniejsze, zasoby.

Klientem coachingu jest najczęściej osoba, która chce osiągnąć jeden cel lub kilka, ma jakieś marzenia, chciałaby się rozwinąć/ udoskonalić, lub po prostu jest w stanie nie wiem i szuka odpowiedzi na pytania: Co dalej? Gdzie mam iść? Kim w ogóle i gdzie ja jestem?

Z coachingu możesz skorzystać na przykład w takich sytuacjach:

  • Masz pomysł na biznes/projekt/przedsięwzięcie, ale nie wiesz jak się do tego zabrać, masz trochę obaw, albo nie do końca wierzysz w siebie, chociaż „coś” Ci podpowiada, że to może się udać.
  • Chcesz zmienić swój sposób życia (np. chcesz zadbać o swoje ciało, zacząć regularnie ćwiczyć, jeść zdrowe jedzenie, może nawet rozwijać się intelektualnie i uczyć się języków obcych). Chcesz, ale Twoja motywacja jest jak huśtawka. Czasem jest na górze, a czasem na dole.
  • Masz ważny projekt/biznes/przedsięwzięcie do zrealizowania (być może też w życiu prywatnym), wszystko jest poukładane, ale brakuje działania. Nie wiesz jak się zmotywować.
  • Chcesz zmienić swoje zachowanie wobec zespołu ludzi, którymi zarządzasz. Chcesz z szefa zmienić się w lidera.
  • Szukasz nowych rozwiązań, nowych możliwości w życiu prywatnym lub zawodowym.
  • Zastanawiasz się nad zmianą pracy, ale nie wiesz czy chcesz zmienić firmę, czy w ogóle się przebranżowić.
  • Jesteś w takim punkcie życia, że w ogóle nie wiesz co masz robić. Czy zostać tu gdzie jesteś, czy się wyprowadzić, zmienić pracę, związek, poszerzyć rodzinę.

W coachingu to klient jest ekspertem, a coach nie pełni robi doradcy. To jest istotna cecha tej formy pracy.

 

Mentoring jest spotkaniem ze Starszym.

Słowo mentor pochodzi z greckiego mitu. Odyseusz poprosił Mentora, swojego przyjaciela, starszego, mądrego człowieka o opiekę nad synem podczas jego nieobecności.

Dzisiaj mentoring używany jest do określenia procesu, w którym starsza (niekoniecznie metrykalnie), bardziej doświadczona osoba pomaga rozwijać umiejętności i budować pewność siebie u podopiecznego. Mentoring może być prowadzony przez bardziej doświadczonego pracownika z firmy lub przez osobę z zewnątrz, która jest specjalistą w danej dziedzinie.

Klientem mentoringu najczęściej są osoby, które:

  • mają być wdrożone w nowe zadanie,
  • mają zupełnie nowe obowiązki związane ze zmianą stanowiska/miejsca pracy.

Istotne jest zatem, aby mentor oprócz wiedzy, którą ma przekazać, posiadał też umiejętności uczenia innych. Dobry mentor to taki, który potrafi pracować w sposób coachingowy, tzn. wzmacnia mocne strony swojego klienta, udziela angażującej informacji zwrotnej, zadaje pytania i proponuje ćwiczenia, które aktywizują rozmówcę.

Tematy mentoringu mogą być bardzo szerokie. To wszystko zależy od tego czego chcesz się nauczyć. Dobrym mentorem może być zarówno instruktor jazdy samochodem, jak i doświadczony biznesmen.

Zastanawiasz się jak prowadzić biznes? Być może właśnie w takiej sytuacji warto pójść na mentoring do kogoś kto ma w tym doświadczenie i umiejętności edukacji.

Chcesz awansować na eksperta w firmie? Sprawdź kto może Ci pomóc zdobyć niezbędne do tego umiejętności.

Szkolenie jest treningiem i nie tylko.

Zakres szkoleń, podobnie jak mentoringów, może być bardzo różny. Można korzystać zarówno ze szkoleń technicznych, tzw. twardych (np.: nauka obsługi programu/narzędzia), jak i ze szkoleń rozwijających umiejętności miękkie (np. zarządzanie zespołem poprzez umiejętności coachingowe, profesjonalna obsługa klienta w kontakcie bezpośrednim, zarządzanie stresem w trudnych sytuacjach).

Na szkolenie warto się wybrać jeśli chce się zdobyć wiedzę, rozwinąć umiejętności i zmienić zachowanie w temacie, który nas interesuje. Zazwyczaj szkolenia rozwijają wszystkie 3 obszary trójkąta kompetencji (wiedzę, umiejętności, postawę), ale nie jest to regułą.

Szkolenia prowadzi trener, który ma z góry przygotowany plan na prowadzenie zajęć. Uczestnik szkolenia nie ma więc za bardzo możliwości zmiany tego planu i dostosowuje się do pomysłu trenera. Dlatego przed wybraniem szkolenia zapoznaj się nie tylko z sylwetką osoby prowadzącej, ale również z agendą spotkania, żeby mieć pewność, że to będą dobrze zainwestowane pieniądze i czas.

Jeśli lubisz uczyć się od innych, sprawia Ci przyjemność praca w parach i w grupie, lubisz różne formy aktywności (scenki, dyskusje, oglądanie prezentacji) szkolenie może być dla Ciebie dobrym wyborem. Pamiętaj jednak, że trener nie będzie podążał za Twoim procesem tak jak mentor, czy coach. Trener raczej będzie zwracał uwagę na proces grupy, a nie tylko na Twój proces jako jednostki.

Terapia jest służbą i opieką.

Terapia większości osobom kojarzy się z leczeniem. Ciekawe jest jednak to, że greckie słowo therapeuéin oznacza opiekować się, oddawać cześć, a dopiero w szerszym znaczeniu –leczyć. Terapeuta więc nie „tylko”  leczy, ale również opiekuje się trudnymi lub zmarginalizowanymi częściami psyche.

Terapia zajmuje się najczęściej psychologicznymi i psychosomatycznymi zmianami oraz problemami, które są głębokie, często długoterminowe i powodujące cierpienie. Klient na terapii może pracować również z aktualnymi kryzysami, które go spotkały lub po prostu z potrzebą rozwoju i swoimi aspiracjami do zrealizowania.

Z terapii warto skorzystać jeśli:

  • Doświadczyłaś, doświadczyłeś jakiejś krzywdy, traumatycznego wydarzenia lub innej trudnej sytuacji, która nadal wpływa na Twoje życie.
  • Masz kłopoty z uzależnieniami różnej formy lub takie uzależnienia są wśród Twojej rodziny, przyjaciół.
  • Przechodzisz przez chorobę lub ktoś z Twoich bliskich choruje.
  • Zmarła Ci bliska osoba.
  • Zauważasz, że zachowujesz się wciąż według tych samych wzorców zachowań i masz tego przykre skutki.
  • Trudno Ci zrozumieć wydarzenia, które mają miejsce w Twoim życiu.
  • Masz problemy relacyjne i/lub związkowe.
  • Nie wiesz co ze sobą robić w życiu.
  • Jest Ci smutno lub po prostu źle.
  • Chcesz się rozwijać.
  • Chcesz lepiej zrozumieć siebie i swoje decyzje.

Jak widać, wymienione wyżej formy pracy z drugim człowiekiem wiążą się z różnymi tematami i różnymi rodzajami pomocy. Niektórzy potrzebują skorzystania zarówno z coachingu, mentoringu, szkoleń i terapii. Niektórzy nie potrzebują żadnej tej formy wsparcia. Zależy to od tego na jakim etapie życia jesteś i na jakie pytania szukasz odpowiedzi.

Korzystałaś, korzystałeś kiedykolwiek z pomocy któregoś z wymienionych wyżej specjalistów? Podziel się swoim doświadczeniem.